Dünyayı yaşanabilir kılmaya hazır mısınız? Kültürümüzün vazgeçilmez günlerinden biri olan Hıdırellez kapıda. Bugün tüm dualar kabul olur, iyi niyetler sonuç getirir ve dünya daha barış dolu bir yer olur. Bazıları bu özel günü bir ev, araba ya da para için kutlarken, diğerleri insanlık adına dileklerde bulunur. Şimdi dilek tutma zamanı…
Dünyanın dört bir yanında zorda kalanlara yardım eli uzatan Hızır ile İlyas’ın buluştuğu gün olarak kutlanan Hıdırellez, ülkemiz dahil birçok coğrafyada önemli bir gün olarak kabul edilir. Farklı kültürel takvimlerde değişik tarihlerde kutlanan Hıdırellez, Gregoryen takvimine göre 6 Mayıs, eski Rumi takvime göre ise 23 Nisan’a denk gelmektedir. Araştırmalar, Hızır, Hıdırellez ve İlyas’ın köken olarak Orta Doğu, Mezopotamya, Orta Asya ve Anadolu’da önemli figürler olduğunu ortaya koyuyor. Binyıllardır süregelen bu kültür, hala birçok insan tarafından yaşatılmaktadır. UNESCO da 2010 yılında başlattığı bir projeyle Hıdırellez’i “İnsanlığın Somut Olmayan Kültür Mirası Listesi”ne dâhil etmiştir.
Peki, Hıdırellez’de neler yapılır? Hangi ritüeller vardır? İşte birkaç örnek…
Hıdırellez doğaya saygı demek
Hıdırellez, çeşitli kültürlerde farklı yerlerde kutlansa da genellikle doğayla iç içe mekanlar tercih edilir. Ağaçlık alanlar, ormanlar veya yeşil alanlar sıklıkla seçilir. Bazı yerlerde bu mekanlara Hıdırlık denir. Baharın gelişine denk geldiği için bitkilere zarar verilmemesi gerektiği inancı vardır; tam tersine saygı gösterilir.
Hızır yeryüzünde dolaşıyor
Bu gece Hızır’ın yeryüzüne indiği ve birçok yeri dolaştığına inanılır. Hızır’ın gittiği yerlerden birine giderseniz ve dokunduğu nesnelere temas ederseniz, şifa bulabileceğinize inanılır. Ayrıca, para keselerinin ağzının açık bırakılması da bu inançla ilgilidir. Hızır’a dua ederseniz, size para getirebilir.
Taze baharatlar ve otların günü
Hıdırellez ile birlikte taze kuzu eti yemek de gelenekler arasındadır. Baharın ilk kuzusunun kesilip yenmesinin sağlık getireceğine inanılır. Ayrıca toplanan taze baharatlar ve otlarla yapılan yemekler de bu gün için özellikle tercih edilir. Bu otların kaynatılarak yapılan suların 40 gün boyunca şifa getireceğine inanılır, içenlerin güzelleşeceği de söylenir.
Fasulye ve nohutlar toprağa gömülür
Bolluk ve bereketin artması için 7 tane fasulye ve 7 tane nohut toprağa gömülmelidir. Evin bereketini artırmak amacıyla sabah erken kalkıp kapıları açmak gerekir; böylece yoldan geçenler evinize misafir olarak davet edilmiş olur.
Gül ağacı olmazsa olmaz
En bilinen ritüellerden biri de kırmızı bir kurdelenin gül ağacına bağlanması ya da dibine gömülmesidir. Doğaya duyulan saygının simgesi olan bu ritüellerde dileklerin kabul olacağı inancı yaygındır.
Ateşlerin üzerinden atlanır
Ateş yakma ve üzerinden atlama da Hıdırellez’in en bilinen görüntülerindendir. Bu ritüelin arkasında ise ateşin insanları nazar ve hastalıklarla koruyacağı inancı yatar.
